معاونت بهداشت

دستورالعمل‌های تغذیه‌ای ویژه حجاج

امتیاز کاربران

ستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعال
 

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به گرمای شدید ایام حج، بر اهمیت رعایت اصول تغذیه‌ای و مصرف کافی مایعات برای پیشگیری از گرمازدگی در زائران تأکید کرد و گفت: پرخوری و مصرف غذاهای چرب می‌تواند سلامت حجاج را در این شرایط با خطر مواجه کند.

به گزارش روابط عمومی معاونت بهداشت دانشگاه، دکتر زهرا اباصلتی افزود: یکی از مهم‌ترین عوامل پیشگیری از گرمازدگی، مدیریت مصرف آب و مایعات است؛ زیرا تعریق زیاد در هوای گرم موجب از دست رفتن آب و املاحی مانند سدیم، پتاسیم و منیزیم شده و احتمال گرمازدگی و گرفتگی عضلات را افزایش می‌دهد.

وی اظهار داشت: سردرد، سرگیجه، تهوع، کاهش حجم ادرار و افزایش ضربان قلب از مهم‌ترین علائم گرمازدگی هستند و زائران باید با مصرف کافی آب و پرهیز از غذاهای چرب از بروز این مشکلات پیشگیری کنند.

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد توصیه کرد: زائران روزانه دست‌کم سه لیتر آب مصرف کنند و در صورت تعریق زیاد این مقدار را افزایش دهند. رنگ روشن ادرار نیز نشانه دریافت کافی مایعات است.

وی افزود: مصرف آب خنک (نه یخ)، دوغ کم‌نمک خانگی و شربت‌های طبیعی مانند خاکشیر، تخم‌شربتی یا عرق نعنا با عسل از نوشیدنی‌های مناسب در این ایام به شمار می‌رود. در مقابل، نوشابه‌های گازدار، قهوه، چای پررنگ و نوشیدنی‌های صنعتی شیرین به دلیل تشدید کم‌آبی بدن باید از رژیم غذایی حذف شوند.

دکتر اباصلتی با اشاره به اهمیت مصرف میوه‌ها و سبزیجات گفت: میوه‌های آبدار مانند هندوانه، خیار، پرتقال، انگور و سیب می‌توانند بخشی از آب و املاح مورد نیاز بدن را تأمین کنند.

وی همچنین مصرف میوه‌های خشک از جمله خرما، کشمش، برگه زردآلو و انجیر خشک را برای تأمین انرژی و بهبود عملکرد دستگاه گوارش مفید دانست و افزود: مصرف زیاد موز، به‌ویژه موز کال، ممکن است موجب یبوست شود و بهتر است محدود شود.

این متخصص تغذیه با تأکید بر نیاز بدن به انرژی مداوم در مناسک حج بیان کرد: زائران بهتر است وعده‌های غذایی سبک و در عین حال مغذی مصرف کنند. برای صبحانه، نان سبوس‌دار، پنیر کم‌نمک، گردو، عسل، خرما یا تخم‌مرغ آب‌پز توصیه می‌شود.

وی افزود: برای وعده‌های ناهار و شام نیز غذاهایی مانند برنج کته همراه با گوشت کم‌چرب، خورشت‌های کم‌روغن و سوپ جو با عدس و هویج گزینه‌های مناسبی هستند و در مقابل، مصرف غذاهای سرخ‌کرده، فست‌فودها، غذاهای پرادویه و گوشت‌های فرآوری‌شده باید محدود شود.

دکتر اباصلتی مغزهای خام، میوه خشک یا تازه، بیسکوئیت سبوس‌دار، نان خشک و بارهای پروتئینی را از میان‌وعده‌های مناسب برای زائران دانست و گفت: این مواد غذایی می‌توانند به حفظ انرژی بدن در طول انجام مناسک کمک کنند.

وی تأکید کرد: زائران باید از مصرف غذاهای خارج از چرخه توزیع کاروان‌ها خودداری کنند، زیرا غذاهای دست‌فروشی یا مواد غذایی نگهداری‌شده در شرایط نامناسب می‌تواند موجب اسهال و مسمومیت غذایی شود. 

به گفته وی، نگهداری غذای باقی‌مانده وعده شام برای مصرف در سحر نیز در هوای گرم می‌تواند خطرناک باشد و در چنین مواردی لازم است با مدیر کاروان هماهنگی شود.

رئیس گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در ادامه گفت: افراد مبتلا به دیابت باید از مصرف نوشابه، آبمیوه‌های صنعتی، عسل و نوشیدنی‌های شیرین خودداری کنند.

وی افزود: مبتلایان به نارسایی کلیه، به‌ویژه افراد دیالیزی، باید در مصرف گوشت قرمز، شیر و میوه‌های پرپتاسیم احتیاط کنند. همچنین بیماران مبتلا به فشار خون و چربی خون بالا باید مصرف نمک، غذاهای چرب، ترشی‌ها، سس‌ها، آجیل شور و چیپس را محدود کنند.

دکتر اباصلتی با اشاره به شیوع یبوست در میان برخی حجاج گفت: مصرف میوه و سبزیجات، نوشیدن آب کافی بین وعده‌های غذایی و پرهیز از نوشابه و چای غلیظ از مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری از این مشکل است.

وی در پایان خاطرنشان کرد: افرادی که دچار نفخ یا سایر مشکلات گوارشی هستند باید داروهای مورد نیاز خود را به مقدار کافی همراه داشته باشند و از مصرف غذاهای چرب و برخی مواد غذایی مانند شیر که ممکن است علائم را تشدید کند، پرهیز کنند.