رئیس گروه کاهش خطر بلایا و حوادث معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: هیچ مکانی در جنگ ۱۰۰% امن نیست، اما رعایت برخی اصول شانس بقا را افزایش میدهد.
به گزارش روابط عمومی معاونت بهداشت دانشگاه، دکتر محمدرضا جویا افزود: برای آمادگی در زمان جنگ، اقدامات حیاتی شامل تهیه پناهگاه ایمن، ذخیره منابع ضروری، آموزش مهارتهای بقا و حفظ آرامش است.
وی اظهار داشت: زیرزمین یا اتاق داخلی بدون پنجره (ترجیحاً با دیوارهای بتنی) که دور از پنجرهها، تأسیسات گاز و خطوط اصلی ساختمان باشد مکانی ایده آل برای پناهگاه است ودر صورت عدم دسترسی به زیرزمین، فضایی در مرکز ساختمان با دیوارهای ضخیم را انتخاب کنید.
دکتر جویا گفت: برای بهینهسازی و تقویت پناهگاه خانگی لازم است پنجرهها با چسباندن نوار چسب ضربدری روی شیشهها (کاهش پرتاب خردهشیشه) و دیوارها با چیدن کیسههای شن یا مبلمان وکتاب های سنگین تقویت شوند؛ درِ پناهگاه را با نوار چسب و پتوهای مرطوب برای جلوگیری از نفوذ گردوغبار ضدگاز و ضدضربه مقاومسازی کنید مکانهایی که در زیر زمین وجود دارد و مجهز به سیستم تهویه، ذخیره آب و کمکهای اولیه باشد.
وی در خصوص نحوه پناهگیری گفت: فوراً خم شوید، زیر میز یا کنار دیوار پناه بگیرید، به یک سازه محکم بچسبید(خم شو – پناه بگیر – بچسب ) و تا پایان حمله در پناهگاه بمانید حتی اگر انفجار متوقف شد، تا تأیید رسمی وضعیت ایمن، خارج نشوید. از آسانسور استفاده نکنید و پلهها را با احتیاط طی کنید.
رئیس گروه کاهش خطر بلایا و حوادث معاونت بهداشت دانشگاه درباره ذخیرهسازی منابع حیاتی (حداقل برای ۳ روز) تصریح کرد: ذخیره سازی آب به میزان 4 لیتر بهازای هر نفر در روز برای آشامیدن و بهداشت توصیه می شود و می توان از قرصهای تصفیه آب (مثل قرص های کلر) یا جوشاندن آب با کمک آتش یا فیلترهای قابل حمل نیز برای تامین آب سالم در شرایط بحران استفاده کرد.
همچنین غذاهای فاسدنشدنی مانند کنسرو لوبیا/نخود ، نان خشک/سوخاری، بیسکویت نمکی، خشکبار، خرما/کشمش که نیازی به پخت ندارند برای تامین انرژی سریع، ارزان و ماندگار در شرایط بحران مناسب هستند و استفاده از نمک یددار برای تعادل الکترولیت بدن و نگهداری غذا توصیه می شود.
دکتر جویا گفت: وسایل ضروری شامل جعبه کمکهای اولیه (پانسمان، داروهای ضروری، ضدعفونیکننده) ، رادیوی باتریخور برای دریافت اخبار.- چراغ قوه، باتری اضافه و پاوربانک، پتو نجات (ضدحریق)، ماسک گاز و لباس محافظ است و سایر ضروریات کمهزینه شامل چاقوی چندکاره (برای بازکردن کنسرو، بریدن طناب) شمع + فندک/کبریت( گرمایش مختصر، نور و روشن کردن آتش)، کیسه زباله محکم (ضدآب کردن وسایل، پناهگاه موقت یا جمعآوری آب باران)، طناب نازک(برای تعمیرات، آویزان کردن غذا دور از حیوانات) می باشد.
وی عنوان کرد: برای صرفهجویی از وسایل موجود استفاده کنید( مثلاً لباسهای کهنه را به نوار پارچهای برای بانداژ تبدیل کنید) بر چندکارهها تمرکز کنید( مثلا یک کیسه پلاستیک هم ذخیره آب است، هم عایق رطوبت، هم ظرف غذا) و مقدار کمی پول محلی در جیب لباس یا کف کوله پنهان سازی کنید.
رئیس گروه کاهش خطر بلایا و حوادث معاونت بهداشت دانشگاه در خصوص آموزش مهارتهای بقا و پناهگیری هنگام حمله گفت: در صورت شنیدن آژیر یا انفجار، فوراً به پناهگاه بروید، روی زمین دراز بکشید و سر خود را بپوشانید و هرگونه بحران احتمالی را با اطفای حریق، کمکهای اولیه و قطع کردن شیرهای گاز/آب مدیریت نمایید و نسبت به تعیین نقطه ملاقات خانوادگی در صورت جدایی، و یادداشت شماره تماسهای اضطراری در صورت قطع شدن تلفن همراه(اورژانس، فامیل) اقدام کنید.
دکتر جویا خاطرنشان کرد: به عنوان اقدامات پیشگیرانه اسناد مهم (پاسپورت، شناسنامه، سند خانه و مدارک پزشکی) را در کیسه ضدآب بستهبندی کنید؛ داروهای حیاتی (قلب، دیابت، آسم و...)را برای حداقل ۱ ماه ذخیره کنید و لباسهای پوشیده (آستین بلند، کلاه) برای محافظت از ترکش/تشعشع بپوشید و کفش مقاوم همیشه کنار تخت داشته باشید.
وی تاکید کرد: برای حفظ سلامت روانی و دوری از شایعات فقط به رسانههای معتمد (رادیو ملی، سازمانهای بحران) اعتماد کنید طبق برنامهریزی خانوادگی با اعضای خانواده درباره سناریوهای مختلف صحبت کنید (مثلاً اگر کودکان تنها بودند چه کنند و با تنفس عمیق و تمرکز در شرایط بحران، خونسردی خود را حفظ کنید.
وی ادامه داد: پس از پایان حملات برای خروج ایمن از پناهگاه تا تأیید رسمی وضعیت ایمنی، صبر کنید. مراقب آوار، سیمهای برق و نشت گاز باشید و از تلفن فقط برای تماسهای ضروری و ارتباط با نجاتگران استفاده کنید تا شبکه اشباع نشود.
رئیس گروه کاهش خطر بلایا و حوادث معاونت بهداشت دانشگاه گفت: زیرزمین به دلیل داشتن دیوارهای بتنی، لایه خاک اطراف، و دوری از سطح زمین که آن را در برابر انفجار، ترکش و تشعشع مقاومتر میکند، ایمن ترین نقطه است.سعی کنید گوشههای زیرزمین که ستونهای باربر دارند را انتخاب کنید و از انبار کردن اشیاء سنگین در ارتفاع (مثل قفسهها) بالای سر خود بپرهیزید و اگر زیرزمین پنجره دارد، آن را با کیسههای شن یا تختههای فولادی بپوشانید.
دکتر جویا افزود: در ساختمانهای بدون زیرزمین، دیوارهای ضخیم، فضای بسته، و قرارگیری در مرکز ساختمان، راهپلههای داخلی را به یک پناهگاه طبیعی تبدیل میکند که باید در پایینترین پلهها (بین دو دیوار موازی) پناه بگیرید و از پلههای نزدیک به آسانسور یا پنجرههای مشترک دوری کنید
وی ادامه داد: اتاقهای داخلی بدون پنجره (مثل انباری یا حمام) نیز دیوارهای داخلی اضافی، لولهکشی و کابینتها، حفاظت فیزیکی مناسبی دارندو یک انباری کوچک با قفسههای پر از کتاب/لباس به جذب ضربه کمک میکند. همچنین راهروهای مرکزی (در آپارتمانها) با توجه به دوری از نمای بیرونی ساختمان و وجود دیوارهای متعدد امن است و می توانیدزیر میزهای سنگین یا تختههای چوبی پناه بگیرید، روی زمین دراز بکشید و با پتو یا کت از سر خود محافظت کنید.
دکتر جویا در پایان گفت: بام یا تراس( در معرض ترکش و موج انفجار)، بالکنها (ریزش سازه و پرتاب شیشه)، کنار پنجرهها (پرتاب خردهشیشه و موج انفجار)، آشپزخانه (خطر انفجار گاز و اجاقها)، گاراژ متصل به خانه (سقف نازک و نزدیکی به ورودیها) - نقاط خطرناکی هستند که باید از آنها پرهیز کنید.
![]()

