بازگشت

شاخص هاي پيشنهادي گروه سلامت خانواده و جمعيت

1– شير مادر :

1-1 - درصد كودكاني كه تا 6 ماهگي تغذيه انحصاري با شير مادر دارند در كودكان مراجعه كننده به مراكز بهداشتي درماني و خانه هاي بهداشت

2-1 - درصد استفاده از شير مصنوعي در كودكان مراجعه كننده به مراكز بهداشتي درماني و خانه هاي بهداشت

3-1 – درصد استفاده از شير مادر تا پايان يكسالگي در كودكان مراجعه كننده به مراكز بهداشتي درماني و خانه هاي بهداشت

4-1- درصد استفاده كنندگان از شير مصنوعي بعلت مطلوب نبودن رشد در كودكان مراجعه كننده به مراكز بهداشتي درماني و خانه هاي بهداشت

5-1 - درصد استفاده كنندگان از شير مصنوعي بعلت بيماري مادر و كودك در كودكان مراجعه كننده به مراكز بهداشتي درماني و خانه هاي بهداشت

2 - كودكان :‌

1-2 – ميزان مرگ كودكان زير 5 سال به مواليد ( زيج حياتي )

2-2 - ميزان مرگ و مير كودكان زير يكسال ( زيج حياتي )

3-2 – ميزان مرگ و مير نوزادان كمتر از يك ماه ( زيج حياتي )

4-2 - درصد متولدين با وزن كمتر از 2500 گرم ( زيج حياتي )

3 - مادران

1-3 - درصد زايمان در منزل توسط فرد دوره نديده به كل زايمان ( زيج حياتي )

2-3 - ميزان مرگ و مير مادران به دليل عوارض بارداري و زايمان و پس از زايمان

3-3 - درصد مرده زايي ( زيج حياتي )

4-3 - درصد زايمان در بيمارستان ها ( زيج حياتي )

5-3 - درصد كلي سزارين

4 - سالمندان

1-4 – درصد سالمندان آموزش ديده در زمينه بهبود شيوه زندگي سالم در دوران سالمندي

2-4 – درصد پرسنل آموزش ديده در زمينه بهبود شيوه زندگي سالم در دوران سالمندي

3-4 - درصد سالمندان مراقبت شده در سيستم شبكه در مراكز بهداشتي درماني كه پايلوت شده اند .

* لازم به ذكر است كه طرح ادغام مراقبت از سالمندان در سيستم شبكه با عنايت به عدم دستورالعمل كشوري از طرف اين معاونت در يك مركز از هر شهرستان پايلوت شده است .

5 - تنظيم خانواده

1-5 - درصد حفاظت با استفاده از قرص خوراكي ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

2-5 – درصد حفاظت با استفاده از IUD ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

3-5 - درصد حفاظت با استفاده از كاندوم ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

4-5 - درصد حفاظت با استفاده از آمپول ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

5-5 - درصد حفاظت با استفاده از وازكتومي ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

6-5 - درصد حفاظت با استفاده از توبكتومي ( به تفكيك مناطق ) در بخش دولتي

7-5 - درصد پوشش روشهاي مدرن پيشگيري از بارداري در بخش دولتي

8-5 - درصد پوشش كل روشهاي پيشگيري از بارداري در بخش دولتي

بازگشت

روش اورژانس پيشگيري از بارداري

توضيح روش :

روش پيشگيري اورژانس از بارداري (Emergency contraception ) روشي است كه پس از تماس جنسي بدون استفاده از روش هاي مطمئن پيشگيري از بارداري و يا هر موردي كه احتمال بارداري ناخواسته پس از تماس جنسي را داشته باشد، استفاده مي شود .

اثر بخشي :‌

اثر بخشي اين روش با قرص هاي لوونورجسترل حدود 99 % و با استفاده از قرص هاي تركيبي حدود 97 % و ميزان حاملگي با استفاده از اين روش در صورت استفاده از قرص هاي لوونورجسترل حدود 1% و با استفاده از قرص هاي تركيبي حدود 3% گزارش شده است . اثر بخشي اين روش با فاصله زماني تماس جنسي تا آغاز استفاده از روش ارتباط قابل توجهي دارد . هر چقدر فاصله زماني تماس تا آغاز استفاده از روش كوتاه تر باشد ، اثر بخشي آن بيشتر است .

عارضه ها و چگونگي برخورد با آنها :

1 – تهوع و استفراغ حين مصرف :

بهتر است قبل و 6-4 ساعت پس از مصرف هر دوز EC از يك داروي ضدتهوع مانند ديمن هيدرينات يا ديفن هيدرامين استفاده شود قرص ديمن هيدرينات 50-25 ميلي گرم و 4-3 بار در روز يا شربت ديفن هيدرامين 50-25 ميلي گرم ( 4-2 قاشق غذاخوري كوچك ) كه مصرف دوز اول آن نيم ساعت قبل از خوردن قرص EC و دوزهاي بعدي ( در صورت نياز ) با فاصله هاي 6 ساعته پس از آن است كه در كاهش شدت تهوع و استفراغ موثر است .

2 - اختلال قاعدگي :‌

ممكن است قاعدگي بعدي چند روز زودتر يا ديرتر آغاز شود، طول مدت آن تغيير يافته و تغيير در مقدار خونريزي ايجاد شود. فرد بايد در مورد بي خطر بودن اين مسئله آگاهي داشته باشد .

3 - سردرد و سرگيجه :

نكته مهم :

اين روش نبايد مورد استفاده دائم قرارگيرد و لازم است كه كاربرد آن به موارد خاص مانند موارد زير محدود گردد :‌

- پارگي و يا خارج شدن كاندوم

- تماس جنسي بدون استفاده از روش مطمئن پيشگيري از بارداري

- استفاده از روش طبيعي يا منقطع با شك به تماس جنسي كه مي تواند منجر به بارداري گردد .

- تجاوز

زمان شروع و چگونگي استفاده از EC :

اگر بيش از 72 ساعت از زمان نزديكي مشكوك نگذشته باشد ( مصرف اولين دوز اين روش بايد حداكثر در فاصله زماني 72 ساعت از تماس جنسي مشكوك صورت گيرد ) داوطلب مي تواند با كاربرد يكي از روش هاي زير از حاملگي ناخواسته جلوگيري كند .

1 – قرص لوونورجسترل ، 1 عدد در اولين فرصت و يك عدد 12 ساعت بعد

2 – قرص HD ، 2 عدد در اولين فرصت و دو عدد 12 ساعت بعد

3 – قرص LD ، 4 عدد در اولين فرصت و چهار عدد 12 ساعت بعد

4 - قرص تري فازيك ،‌ 4 عدد قرص سفيد در اولين فرصت و 4 عدد قرص سفيد 12 ساعت بعد ( قرص هاي مرحله سوم )

نكته :

در مورد تجاوز جنسي ، خدمت EC به فرد ارائه شده و سپس ارجاع به مراكز تخصصي براي بررسي از نظر STIs و مسائل ديگر توصيه مي گردد .

تذكرهاي حين مصرف :

1 – بهتر است كه قرص ها با شكم خالي خورده نشود .

2 – در صورت استفراغ تا 2 ساعت پس از استفاده از روش ، خوردن مجدد قرص ها ضروري است .

3 – حداكثر دفعات مجاز استفاده از اين روش در هر سيكل قاعدگي يكبار است . آموزش كاربرد صحيح اين روش ضروري بوده و بايد تاكيد شود كه اين روش مي بايست در حداقل دفعات ممكن در طول دوران باروري استفاده گردد مجاز بودن مصرف يكبار از اين روش در هر دوره قاعدگي دليلي بر تاييد مصرف آن در هر دوره قاعدگي به عنوان روش پيشگيري از بارداري نيست .

4 – اثر بخشي اين روش با استفاده از فني توبين و ريفامپين كاهش مي يابد . در صورت استفاده همزمان از اين داروها بايد مصرف قرص لوونورجسترل به ميزان 100 % ( در هر دوز دو عدد ) افزايش يابد .

دلايل اختصاصي مراجعه به مركز ارائه خدمت :‌

اين روش مي تواند باعث تغيير در زمان قاعدگي بعدي شود . معمولاً اين تغييرات كم بوده و قاعدگي چند روز زودتر يا ديرتر اتفاق مي افتد . اگر تاخير قاعدگي بيش از 7 روز شود بايد احتمال بارداري را در نظر داشت در اين صورت بررسي فرد و معرفي براي انجام تست بارداري ( ترجيحاً B – HCG ) ضرورت دارد .

حاملگي هم زمان با روش :

با توجه به تراتوژن نبودن اين روش براي جنين ، در صورت وقوع حاملگي ،‌نيازي به ختم آن نخواهد بود .

بازگشت

دستورالعمل روشهای پیشگیری از بارداری

مگسترون يا DMPA :

يك روش تزريقي پيشگيري از بارداري است و سه ماه از بارداري پيشگيري مي كند .

مكانيسم عمل :‌

1. جلوگيري از تخمك گذاري

2. افزايش غلظت ترشحات دهانه رحم و در نتيجه دشوار نمودن رسيدن اسپرم به رحم

3. تاثير بر مخاط داخلي رحم

اثر بخشي :

در سال اول استفاده بيش از 7/99 % است .

مزايا :

1- اثر بخشي بالا

2- راحتي استفاده از آن

3- به علت اينكه هر 3 ماه تزريق مي شود فراموشي ندارد .

4- كاهش ابتلا به سرطانهاي اندومتر و تخمدان و ..

5- مناسب براي افراد ديابتي و تيروئيدي

6- قابل استفاده در دوران شيردهي و بيماران تشنجي (‌اگر با مصرف داروهايي مانند كاربامازپين و فني توئين همزمان نباشد)

7- افزايش شير مادر

8- عدم نياز به قطع مصرف قبل از عمل جراحي

معايب :

1. تاخير در بازگشت باروري

2. لزوم تزريق هر سه ماه

3. احتمال افزايش وزن

4. قطع قاعدگي

5. عدم پيشگيري از بيماريهاي مقاربتي از جمله ايدز

عوارض شايع چگونگي برخورد با آنها :

1. عارضه شايع مگسترون اختلالات قاعدگي است كه بايستي به متخصص زنان ارجاع گردند .

2. افزايش وزن

زمان شروع مصرف :

1- در زمان قاعدگي ‌: از روز اول تا 5 قاعدگي و تا يك هفته نيز بايستي روش كمكي ( كاندوم ) استفاده نمايد .

2- مادران شيرده :‌

در صورت قاعده نشدن و تغذيه انحصاري با شير مادر 6 هفته پس از زايمان آغاز گردد.

در صورت قاعده شدن تزريق در يكي از 5 روز اول قاعدگيانجام شدهو تا يك هفته ذاز يك روش كمكيمانند كاندوم نيز استفاده مي شود .

3- مادران غير شيرده :

پس از زايمان : اولين تزريق بلافاصله پس از زايمان و تا 3 هفته پس از زايمان امكان پذير است و نيازي به برگشت قاعدگي نيست

پس از سقط : استفاده از مگسترون تا 5 روز بعد از سقط در سه ماهه اول يا دوم امكان پذير است . بعد از 5 روز تزريق مگسترون منوط به انجام تست خون ( β HCG) و در يافت پاسخ منفي تست بارداري مي باشد .

آزمايشات و معاينات لازم :

قبل از مصرف هر روش هورموني بايستي معاينات كامل از نظر آزمايشات خون ( اندازه گيري ليپو پروفايل ( يك بار ) و در صورتي كه LDL پايهد فرد از 200 ميلي گرم در دسي ليتر بيشتر باشد و 2 غاكتور عروقي يا اختلالات نادر ليپيدي وجود داشته باشد آغاز استفاده از اين روش توصيه نمي شود ‌، معاينات فيزيكي شامل قد . وزن‌ فشار خون و …. انجام پاپ اسمير صورت گيرد .

هشدارها و چگونگي برخورد با آنها :

در صورت مشاهده هر يك از موارد ذيل بايستي فوراً به بيمارستان مراجعه كرد .

1- خونريزي شديد يا طولاني

2- سردرد شديد همراه با تاري ديد

3- زردي چشم و پوست

4- تاخير قاعدگي ( در فردي كه حين استفاده از مگسترون قاعدگي مرتب داشته است ) .

5- افزايش فشار خون

برگشت باروري پس از قطع روش :

معمولاً در طي 9-8 ماه پس از آخرين تزريق به طول مي انجامد .

كاندوم :

يك وسيله پيشگيري از بارداري از جنس لاتكس و تنها روشي است كه علاوه بر پيشگيري از بارداري از انتقال بيماريهاي قابل انتقال از تماس جنسي نيز پيشگيري مي كند ( مثل ايدز )

مكانيسم :

جلوگيري از ريختن مايع مني در داخل واژن و مانع رسيدن اسپرم به تخمك مي شود .

اثر بخشي :

در صورت استفاده صحيح حدود 97 درصد مي باشد .

مزيت ها :

1- جلوگيري از بيماريهاي منتقله از تماس جنسي

2- كاهش خطر بروز سرطان دهانه رحم

3- قابل استفاده در هر گروه سني

4- كمك به جلوگيري از انزال زودرس

5- آساني استفاده

6- نداشتن عوارض هورموني

7- قابل استفاده بلافاصله پس از زايمان

8- نداشتن اثر بر شيردهي

معايب :

1- ايجاد حساسيت به كاندوم

2- كاهش لذت جنسي به دليل كاهش حس لمس

3- لزوم استفاده پس از نعوظ

4- احتمال خارج شدن يا پاره شدن

نكته هاي قابل توجه در مصرف كاندوم :

1- در هر بار نزديكي كاندوم جديد استفاده شود .

2- چك كردن كاندوم قبل ا ز مصرف ( از نظر سالم بودن )

3- خروج كاندوم بلافاصله پس از انزال

4- عدم استفاده از لوبريكانت ها يا لغزنده سازها ( وازلين ، روغن هاي نباتي و گياهي و…) به علت احتمال صدمه به كاندوم و پاره شدن آن .

5- عدم استفاده از كاندومهاي تاريخ گذشته ، شكننده و …

آي يو دي :

توضيح روش :

اين نوع آي يو دي يك وسيله كوچك حاوي مس است كه در داخل رحم كار گذاشته شده و تا 10سال از بارداري پيشگيري مي كند . ارائه خدمت اين روش توسط پزشك ، ماما و يا پرسنل بخش بهداشتي آموزش ديده صورت مي گيرد .

مكانيسم عمل :‌

1- ايجاد التهاب در حفره رحم و صدمه به اسپرم

2- اختلال در حركات لوله هاي رحمي و جلوگيري از انتقال اسپرم و رسيدن آن به تخمك

اثر بخشي :

اثر بخشي آي يو دي كاپرتي 380 حدود 2/99 درصد مي باشد .

مزيت ها :

- اثر بخشي بالا

- قابليت برگشت باروري بلافاصله پس از خروج I.U.D

- طولاني مدت بودن اثر پيشگيري از بارداري ( 10 سال )

- نياز نداشتن به يادآوري روزانه

- عدم تاثير بر شير دهي

- نداشتن آثار و عوارض هورموني

- قابل استفاده در اوايل دوران يائسگي

- تداخل نداشتن با تماس جنسي

- تداخل نداشتن با مصرف داروها

عيب ها :

- لزوم كارگذاري و خروج توسط فرد دوره ديده

- خروج خودبخودي

- عدم پيشگيري از انتقال بيماريهاي منتقله از راه تماس جنسي

- لزوم معاينه دوره اي

عوارض شايع و برخورد با آنها :

1- افزايش خونريزي و درد هنگام قاعدگي :

به فرد آگاهي لازم داده مي شود كه اين مشكل طي 3-2 ماه پس از گذاردن آي يو دي رفع خواهد شد .

2- خونريزي نامنظم و لكه بيني بين قاعدگي ها :

به فرد آگاهي داده مي شود كه اين مشكل در عرض 3-2 ماه برطرف خواهد شد . اگر مشكل پس از گذشت 3-2 ماه ادامه يافت ارجاع به متخصص زنان ضرورت مي يابد .

3 –افزايش ترشحات واژينال :

در صورت افزايش ترشح واژينال ، نوع آن بررسي و سپس درمان آغاز مي گردد. در صورت نياز ، ارجاع به متخصص زنان ضروري است ( ترشحات عفوني بدبو همراه با سوزش و خارش بوده و رنگ آن با ترشحات غيرعفوني تفاوت دارد )

زمان شروع استفاده از IUD :

1- در زمان قاعدگي ‌:

با توجه به اطمينان از باردار نبودن ، نرمي سرويكس و راحت تر بودن ارائه خدمات كار گذاري IUD در
5 روز اول خونريزي قاعدگي توصيه مي شود .

2- پس از زايمان ( طبيعي ،‌سزارين ) :

كوتاهترين فاصله زماني ممكن براي آغاز استفاده از IUD 6 هفته پس از زايمان طبيعي يا سزارين است . ضمناً شيردهي مانع گذاشتن IUD نبوده و IUDاثري بر شير مادر ندارد .

3- پس از سقط يا كورتاژ زي 12 هفته و به شرط عفوني نبودن سقط مي توان در 5 روز اول پس از سقط IUD گذاري را انجام داد در موارد سقط بالاي 12 هفته اين كار بايد با 6 هفته تاخير و پس از انجام بررسي هاي لازم انجام شود .

4- در مادران شيردهي كه قاعدگي آنها بر نگشته است IUD را مي توان 6 هفته پس از زايمان و پس از انجام آزمايشβ- HCGو اطمينان از عدم بارداري كار گذاشت .

اگر فرد بخواهد كه IUDرا زودتر از پايان مدت اثر آن خارج نموده و نيز تمايلي به بارداري نداشته باشد بايد در زمان قاعدگي براي خارج نمودن IUDبه مراكز ارائه خدمت مراجعه نموده و پس از خارج نمودن آن

بلافاصله از يك روش ديگر پيشگيري از بارداري استفاده نمايد اگر IUDدر زماني غير از دوران قاعدگي خارج شود احتمال بارداري وجود داشته و در صورت وجود تماس جنسي در عرض 72 ساعت گذشته استفاده از روش هاي اورژانس پيشگيري از بارداري ضرورت دارد .

بستن لوله هاي رحمي ( توبكتومي ) :

بستن لوله هاي رحمي در خانمها يك عمل جراحي ساده و بي خطر است در اين عمل لوله هاي رحمي متقاضي طي بيهوشي عمومي ( يا بي حسي موضعي ) بسته مي شود اين عمل توسط متخصص زنان يا جراح عمومي بصورت سرپايي ( ويا بستري با يك روز اقامت ) در بيمارستان قابل انجام است .

مكانيسم عمل :

با بسته شدن لوله هاي رحمي ( حد فاصل رحم و تخمدان ها ) از رسيدن اسپرم و تخمك به يكديگر و تشكيل سلول تخم جلوگيري بعمل مي آيد .

اثر بخشي :

ميران شكست اين روش در سال اول بين 5 تا 7 در هزار است . احتمال حاملگي بعد از عمل در خانم هاي زير 35 سال تا ميزان 1.7 برابر افزايش مي يابد .

اثر بخشي روش تا 10 سال پس از عمل بيش از 98 درصد گزارش شده است .

مزيتها :

Ø دائمي بودن

Ø اثر بخشي بالا

Ø عدم نياز به يادآوري و مراجعه مكرر

Ø نداشتن عارضه براي سلامتي فرد استفاده كننده روش در دراز مدت

Ø تاثير نداشتن در روابط جنسي

Ø كاهش ابتلا به سرطان تخمدان

سن مناسب براي بستن لوله هاي رحمي :

اين عمل براي خانم هاي مولتي پار بالاي 35 سال بسيار مناسب است براي متقاضيان زير 30 سال با توجه به احتمال طلاق ، ازدواج مجدد و ... بهتر است پس از انجام مشاوره دقيق انجام شود .

زمان انجام عمل توبكتومي يا TL:

1-در صورت اطمينان از باردار نبودن متقاضي ، بستن لوله هاي رحمي در هر زماني از سيكل قاعدگي امكان پذير است .

( دو هفته اول سيكل قاعدگي دوره زماني مناسب تري است )

2-پس از زايمان طبيعي

3-هنگام سزارين ( بستن لوله هاي رحمي براحتي امكان پذير است )

توجه :

پس از سقط و نيز در فاصله زماني 42-7 روز پس از زايمان ، زمان مناسبي براي انجام توبكتومي نيست

تذكر هاي بعد از عمل توبكتومي :

1-حمام كردن روزانه

2-استفاده از مسكن ( در موارد احساس درد )

3-تميز و خشك نگه داشتن محل بخيه

4-نداشتن رابطه زناشويي حداقل تا يك هفته ( اگر درد پس از يك هفته ادامه يابد . لازم است كه تا زمان رفع درد از رابطه جنسي خودداري گردد )

5-خودداري از برداشتن اجسام و اشياي سنگين تا يك هفته

هشدارها و چگونگي برخورد با آنها :

Ø تب بالاي 38 درجه

Ø درد و تورم محل عمل و خروج چرك و خون از آن تا يك هفته

Ø درد شكمي كه بدتر شده يا از بين نرود

Ø اسهال

Ø از حال رفتن

در صورت بروز هر كدام از موارد فوق ، فرد به بيمارستان ارجاع خواهد شد .

بستن لوله هاي اسپرم بر :

وازكتومي بدون تيغ جراحي ( N.S.V )

توضيح روش :

وازكتومي بدون تيغ جراحي يك روش دائمي و پيشگيري از بارداري براي آقايان است . اين روش با يك عمل جراحي سرپايي و بي حسي موضعي و معمولاً كوتاه تر از 20 دقيقه انجام مي گيرد .

طي اين عمل لوله هاي اسپرم بر ،‌از طريق ايجاد يك سوراخ كوچك بر روي پوست كيسه بيضه بسته‌ها مي شود .

مكانيسم عمل :‌

بسته شدن لوله هاي اسپرم بر از ورود اسپرم ها به مايع مني جلوگيري مي نمايد . در اين حالت مايع مني فرد بدون اسپرم بوده و لقاح صورت نخواهد گرفت .

اثر بخشي :

يكي از اثر بخش ترين روش هاي پيشگيري از بارداري است و با پيگيري هاي بعد از عمل و انجام دو نوبت آزمايش آناليز اسپرم پس از عمل جراحي كه نبودن اسپرم در مايع مني را تاييد كند ، ميزان موفقيت نزديك به 100 % است .

مزيت ها :

· اثر بخشي بالا

· دائمي بودن

· تداخل نداشتن با فعاليت جنسي

· عدم نياز به يادآوري و مراجعه هاي مكرر

· نداشتن اثر منفي بر قدرت مردانگي ،‌ميل جنسي ، و صفت هاي ثانويه مردانه ( ريش ، سبيل و صداي مردانه‌)

· عارضه نداشتن براي سلامتي استفاده كننده از روش در دراز مدت

· تاثير نداشتن بر حجم و ظاهر مايع و كيفيت تماس جنسي

· افزايش لذت جنسي به دليل از بين رفتن نگراني حاملگي ناخواسته

· اثر بخشي بيشتر ، نياز كمتر به مراقبت هاي قبل و پس از عمل ، احتمال بيشتر در موفقيت عمل بازگشت ، زمان كوتاه تر عمل جراحي ، امكان كسب اطمينان از موفقيت عمل و عارضه هاي كمتر در مقايسه با بستن لوله هاي رحمي

· چاق نشدن فرد پس از عمل

عوارض شايع و چگونگي برخورد با آنها :

وازكتومي عارضه دراز مدت قابل توجه سيستميك نداشته و عارضه هاي احتمالي محدود به محل عمل مي باشد . اين عارضه ها شامل درد ، سوزش و كبودي مختصر ناحيه عمل بوده كه عموماً بعد از حداكثر يك هفته بر طرف مي شوند .

موارد منع استفاده مطلق :

بايد توجه داشت هيچگونه منع مطلقي در انجام وازكتومي وجود ندارد ، اما در برخي شرايط وازكتومي بايد با « احتياط » ، « تاخير» و يا « ارجاع » به يك مركز مجهز انجام گيرد .

دستور هاي پس از عمل :

· استراحت به مدت يك روز

· آب نزدن به محل عمل تا دو روز

· نداشتن تماس جنسي تا 4 روز

· پوشيدن شورت تنگ و يا بيضه بند و انجام ندادن كار سنگين تا يك هفته

هشدارها و چگونگي برخورد با آنها :

مواردي هستند كه فرد وازكتومي شده در صورت رويارويي با آنها بايد فوراً به مركز يا مراكز انجام دهنده وازكتومي مراجعه نمايند .

1- تب بيش از 38 درجه تا 4 هفته ، بويژه در هفته اول

2- درد شديد ناحيه عمل كه به مسكن هاي معمولي پاسخ ندهد .

3- خروج خون و چرك از محل زخم

4- تورم بيش از حد اسكروتوم.

· فرد وازكتومي شده بايد سه ماه بعد از عمل از نظر آزواسپرمي ( نبودن اسپرم در مايع مني ) آزمايش شود لازم است در اين مدت و تا اخذ نتيجه آزمايش ، يك روش مطمئن جلوگيري از بارداري ( مانند كاندوم ) مورد استفاده قرار گيرد . براي پيگيري و اطمينان از موفقيت كامل عمل ،‌انجام اسپرم آناليز بعدي با فاصله زماني يك ماه از آزمايش اول (‌چهار ماه پس از عمل ) خواهد بود .

برگشت پذيري وازكتومي بدون تيغ جراحي :

وازكتومي بدون تيغ جراحي يك روش دائمي پيشگيري از حاملگي بوده و متقاضياني كه خواهان فرزند ديگري هستند به هيچ عنوان نبايد از اين روش استفاده نمايند . در موارد نادري ممكن است متقاضي پس از وازكتومي خواهان انجام عمل برگشت پذيري گردد .

منبع : دستور العمل روشهاي يشگيري از بارداري در جمهوري اسلامي ايران

وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي –معاونت سلامت